تحلیل استراتژی ایالات متحده آمریکا در قبال جنبش مردمی بحرین

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه اصفهان

چکیده

منطقه­ خلیج فارس همواره به دلایل ژئوپلیتیک، ژئواستراتژیک و ژئواکونومیک از مناطق حساس و پراهمیت جهان به شمار رفته و به قول «گراهام فولر»، این منطقه در بیضی انرژی جهان قرار گرفته ­است. بحرین از متحدان قدیمی ایالات متحده در منطقه به ­شمار می ­آید؛ به گونه ­ای که ایالات متحده همواره از بحرین به­عنوان اصلی­ ترین متحد غیرناتویی خود یاد می­ کند. لذا این کشور در محاسبات نظامی و راهبردی کاخ سفید جایگاه ویژه­ ای دارد. با وقوع تحولات سیاسی در منطقه­ی غرب آسیا، بحرین نیز تحت تأثیر این تحولات قرار گرفت. ایالات متحده به­ عنوان قدرتی جهانی، یکی از بازیگران تأثیرگذار درتحولات این کشور است. سرنگونی رژیم آل خلیفه در بحرین در تضاد با منافع واشنگتن و متحدان منطقه ­ای آن خواهد بود و به تأمین اهداف و منافع منطقه ­ای ایران منجر خواهد شد. سؤال اصلی مقاله از این قرار است: «ایالات متحده­ آمریکا در قبال جنبش مردمی بحرین چه استراتژی­ ای را اتخاذ کرده است؟» فرضیه­ مقاله نیز این است که «ایالات متحده، به دلیل داشتن منافع استراتژیک در بحرین و همچنین رقابت منطقه ­ای با ایران، با هدف گرفتن اهرم نفوذ ایران در منطقه، از شکل­ گیری تغییرات دموکراتیک و قدرت­ یابی شیعیان در بحرین ممانعت می ­ورزد»؛ بنابراین واشنگتن با نگاهی منفعت ­محور به تحولات منطقه و از جمله بحرین در تلاش است منطقه را با پول­های نفتی مرتجعین عرب به انبار سلاح­ های غربی تبدیل کند. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و در چارچوب نظریه­ ی استراتژی اتحاد است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

US Strategy Toward the Bahrain Popular Movement

نویسندگان [English]

  • hamid dorj
  • Enayatollah Yazdani
University of Isfahan
چکیده [English]

The Persian Gulf region has always been considered as one of the world's most sensitive areas because of its geopolitical, geostrategic, and geo-economic significance. According to Graham Fuller, this region is located in the global energy oval. Bahrain is one of the United States' oldest allies in the region, so that Bahrain was designated by the United States as a “major non-NATO ally”. Therefore, the country has a special position in the military and strategic calculations of the White House. With the advent of political developments in the West Asia region, Bahrain was also affected by these developments. The United States, as a global power, is one of the most influential players in developments occurring in the country. The overthrow of the Al Qalifa regime in Bahrain will be in conflict with the interests of Washington and its regional allies and will contribute to the achievement of Iran’s regional interests. The main question addressed in this study is: What strategy has the United States adopted towards the Bahraini popular movement? The hypothesis developed in this paper states that due to its strategic interests in Bahrain as well as regional competition with Iran, the United States prevents the formation of democratic changes and the empowerment of Shi'a in Bahrain by targeting Iran's influence in the region. Therefore, with an interest-based look at the developments in the region including Bahrain, Washington is trying to turn the region into the warehouse of western weapons through Arab reactionary nations’ oil revenues. This paper employs a descriptive-analytic methodology within the framework of the theory of alliance strategy.

کلیدواژه‌ها [English]

  • United States
  • Bahraini Developments
  • National Interests
  • Alliance Strategy
  • Regional Competition
الف) منابع فارسی
ابراهیمی، شهروز؛ صالحی، محمدرضا؛ پارسایی، مهدی. (1391). بررسی واکنش‌های آمریکا و عربستان به خیزش مردمی در بحرین (2012-2011)، فصلنامه تحقیقات سیاسی و بین‌المللی، شماره 10، صص 140-111.
اخباری، محمد؛ نامی، محمدحسین. (1388). جغرافیای مرز با تأکید بر مرزهای ایران، تهران: انتشارات سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح.
آدمی، علی. (1391). بحران بحرین و امنیت منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران، فصلنامه راهبرد، سال بیست‌و‌یکم، شماره 62، صص 168-141.
آقایی، سید داوود؛ اکبری، حمیدرضا. (1388). مناسبات استراتژیک از منظر تئوری‌های اتحاد، فصلنامه مطالعات روابط بین‌الملل، بهار 1388، شماره 6، صص 24-1.
الوطن. (1395). تغییر سیاست آمریکا درباره کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس، روزنامه الوطن سوریه، 8 بهمن 1395، قابل دسترسی در سایت: http://www.afkarnews.ir
باقری، زهرا؛ دهشیار ،حسین؛ طباطبایی، سید محمد؛ یوسفی جویباری، محمد. (1397). تغییر و تداوم در سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا از سال 2017- 2001، فصلنامه تخصصی علوم سیاسی، سال چهاردهم، شماره چهل و سوم، 200- 161.
توتی، حسینعلی؛ دوست‌محمدی، احمد. (1392). تحولات انقلابی بحرین و بررسی راهبردهای سیاست خارجی ایران در قبال آن، فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، سال دهم، شماره 33، صص 226-209.
جداری‌کریمیان، عباس. (1394). سیاست خارجی آمریکا در خلیج فارس، فصلنامه نقد کتاب تاریخ، سال دوم، شماره 6 و 7، صص 68-55.
حضور‌بخش، محمدرضا. (1395). سیاست خارجی دولت ترامپ، مؤسسه مطالعات راهبردی اسلام معاصر، 10 آذر 1395، قابل دسترسی در: http://maraminstitute.com/notes/12660
درج، حمید؛ آقائی، داود. (1396). جایگاه راهبردی یمن در سیاست خارجی و امنیتی ترامپ، فصلنامه مطالعات روابط بین‌الملل، سال دهم، شماره 40، صص 68- 39.
رضایی، رضا (1396). آمریکا میان متحدان دیروز و مخالفان امروز، خبرگزاری فارس، 26 تیر 1396، قابل دسترسی در سایت: http://www.isna.ir/news/96042413531/
روحانی، محمدهادی. (1393). بحران بحرین و راه‌حل‌های ممکن، سایت دیپلماسی ایرانی، 2 اسفند 1393، قابل دسترسی در: http://irdiplomacy.ir/fa/page/1944494/
زواری، عبدالحمید. (1390). جایگاه انقلاب بحرین در معادلات منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای، ایران بازگو، 12/10/1390، قابل دسترسی در: https://iranbazgoo.persianblog.ir/K5RJpvmNonI0YeQk9n3B
سجادپور، سید محمدکاظم؛ باقری، مرتضی. (1391). رابطه‌ی مفهومی نفوذ، امنیت و پیوستگی سرزمینی؛ مطالعه موردی رفتار امنیتی روسیه در حوزه بالتیک (2011-1991)، فصلنامه آسیای مرکزی و قفقاز، شماره 80، زمستان 1391.
سروش، علی؛ اصغریان، زینب. (1390). بیداری اسلامی لیبی و افق‌های پیش‌روی جمهوری اسلامی ایران، پژوهشنامه منطقه‌ای، شماره 6.
سلطانی، ناصر؛ خورشیدی، ناصر. (1392). تحولات اخیر خاورمیانه و شمال آفریقا و درک سیاست خارجی آمریکا: با تأکید بر تحولات بحرین و سوریه، فصلنامه سیاست خارجی، سال بیست و هفتم، شماره 4، زمستان 1392، صص 964-943.
سلوکی، وحید. (1396). نقش ترامپ در بحران خاورمیانه، روزنامه خبری- تحلیلی روزان، 17 تیر 1396، قابل دسترسی در: http://www.roozannews.ir/news/11155
سلیمی، فاطمه. (1392). بحرین/ بیداری اسلامی در جزیره خونین اسلامی، فصلنامه رشد آموزش علوم اجتماعی، شماره 58، صص 15-8..
سیف‌زاده، سید حسین. (1383). اصول روابط بین‌الملل (الف و ب)، چاپ سوم، تهران: نشر میزان.
شفیعی، یوسف. (1395). ترزا می در توهم احیای تاچریسم، خبرگزاری فارس، 28 آذر 1395، قابل دریافت دسترسی در: http://www.farsnews.com/13950925001245
شکری، مرتضی. (1396). کارنامه ترامپ در نخستین سال ریاست جمهوری، اندیشکده مطالعات حاکمیت و سیاست‌گذاری، 30 دی ماه.
صادقی، احسان. (1396). چین و سفر ترامپ به عربستان سعودی، مؤسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین-المللی ابرار معاصر تهران، 27 خرداد 1396، قابل دسترسی در: http://www.tisri.org/default-2448.aspx
عظیم‌زاده، جعفر. (1391). اهمیت خلیج فارس در سیاست خارجی آمریکا، خبرگزاری فارس، 2 آبان 1391، قابل دسترسی در سایت: www.farsnews.com/newstext.php?nn=13910801001119
فدائیان، محمدمهدی؛ بدیع‌زادگان، سید‌عطاءالله. (1393). بررسی حضور نظامی ایالات متحده‌ی آمریکا در بحرین و تأثیر آن بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، فصلنامه مدیریت و پژوهش‌های دفاعی، شماره 76، صص 176-147.
قاسمی، فرهاد. (1384). اصول روابط بین‌الملل، چاپ دوم، تهران: انتشارات میزان.
قوام، سید عبد‌العلی. (1386). روابط بین‌الملل؛ نظریه‌ها و رویکردها، تهران: انتشارات سمت.
کریمی، غلامرضا؛ ترکاشوند، جلال. (1394). سیاست‌های راهبردی دولت اوباما بعد از تحولات درون سیستمی منطقه‌ی خاورمیانه با محوریت انقلاب‌های مردمی 2011، فصلنامه پژوهش‌های سیاسی جهان اسلام، سال پنجم، شماره سوم، پاییز 1394، صص 127-99.
مرادی، محمدرضا. (1395). روباه پیر با ایران‌هراسی از ارتجاع عرب سواری می‌گیرد، روزنامه کیهان، 13 بهمن 1395، قابل دسترسی در:
https://www.google.com/search?client= firefox-b&q-
منصوری، جواد. (1385). آمریکا و خاورمیانه، ت‍ه‍ران‌: م‍رک‍ز چ‍اپ‌ و ان‍ت‍ش‍ارات وزارت‌ ام‍ور خ‍ارج‍ه‌.
موسویان، سیدحسین. (1396). حمله ترامپ به سوریه، آمریکا را در پرتگاه جنگی دیگر در خاورمیانه قرار داد، خبرگزاری دانشجویان ایران، 19 مرداد 1396، قابل دریافت در: http://www.irna.ir/fa/News/82491967
نوریان، حامد. (1394). آمریکا و بحرین؛ بن‌بست سیاست فریب و سکوت، سرویس سیاسی فردا، 16 مرداد 1394، قابل دسترسی در: http://www.fardanews.com/fa/news/436010
صبح نو. (1396). نه قطری به زیاده‌خواهی سعودی، روزنامه صبح نو، 12/4/1396، قابل دسترسی در: http://sobhe-no.ir/newspaper/266/5/10138
واعظی، محمود. (1389). نقش قدرت‌های بزرگ در منطقه‌ی خلیج فارس و چالش‌های هژمونی آمریکا، فصلنامه بین‌المللی روابط خارجی، سال دوم، شماره ششم، تابستان 1389، صص 47-7.
هالستی، کی. جی. (1380). مبانی‌ تحلیل‌ سیاست بـین‌الملل، مـترجمان: بـهرام مستقیمی، مسعود طارم‌سری، تـهران: دفـتر مـطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امورخارجه.
ب) منابع انگلیسی
Boghardt, Lory Plotkin and Simon Henderson. (2017). Rebuilding Allaiances and Countering Threats in the Goulf, The Washington Institute For Near East Policy. NO. 35
Cafiero, Giorgio. (2017). Trump Administration Sees Bahraini Crisis Through Saudi Lens, April 17, lobe log, Available at: https://lobelog.com/trump-administration-sees-bahraini-crisis-through-saudi-lens/
Campbell, Charlie. (2017). Everything You Need to Know about President Trump’s Grueling Asia Tour, Time, Available on: http://time.com/5006936/donaldtrump- china-vietnam-philippines-korea-japan-apec-asean/
Chubin, Shahram. (1994). Irans National Security Policy: Capabilities and
Intentions, Brookings Inst Pr.
Coates Ulrichsen, Kristian. (2013). Bahrain’s Uprising: Regional Dimensions and International Consequences, International Journal of Security &Development, 2 (1): 14, pp. 1-12, available on: http://dx.doi.org/10.5334/sta.be
Cooper, Andrew F. ; Bessma, Momani; Asif B. Farooq, M. A. (2014). The United States and Bahrain: Interpreting the Differentiated U.S. Responses to the Arab Spring, October 24, Wiley Online Library, Available on: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/dome.12053/
Cordesman, Anthony. (2016). Saudi Arabia and the United States: Common Interests and Continuing Sources of Tension, Center for Strategic & International Studies, available on: https://www.csis.org
-Ebrahim, Nader; bani Nasur, M. (2016). The United States and the Security of the Arab Gulf States, International Journal of Humanities and Social Science, Vol. 6, No. 11.
Farhi, Farideh. (2015). the middle East after the Iran Nuclear Deal, Council on Foreign Relations, Availableat on: http://www.cfr.org
Henderson, Simon. (2016). Oil and Islam: Saudi Policy Post-JCPOA, July 15, The Washington Institute for Near East Policy, Available on: https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/view/oil-and-islam-saudi-policy-post-jcpoa/
Hussain, Murtaza. (2017). Trump’s Deepening Embrace of Bahrain’s Repressive Monarchy May Lead to More Instability, April 14, the intercept, Available on: http: https://theintercept.com/2017/04/14/trumps-deepening-embrace-of-bahrains-repressive-monarchy-may-lead-to-more-instability/
Katzman, Kenneth. (2005). Bahrain: Key Issues for U.S. Policy, March 24, CRS Report for Congress, Order Code 95-1013 F.
Katzman, Kenneth. (2012). Bahrain: Reform, Security, and U.S. Policy, June 5, Congressional Research Service, 7-5700,www.crs.gov, 95-1013
Majumdar, Dave. (2017). How the United States Is Turning Saudi Arabia Into a MilitaryJuggernaut, national interest, Available on: http:// nationalinterest.Org / blog/ the-buzz/how-the-united-states-turning-saudiarabia-military-20772.
McMaster, H. R; Cohn, Gary D. (2017). America First Doesn’t Mean America Alone, May 30, The Wall Street Journal.
Nazemroya, Mahdi Darius. (2015). The Geopolitics Behind the War in Yemen, Part 1, available on: www.strategic-culture.org/news/2015/03/30/thegeopoliti.
Pelletiere, Stephen C. (2004). Iraq and International Oil System: Why America Went to War in the Gulf, 2nd Edition. Washington DC: Maisonneuve Press.
Pillar, Paul R. (2017). In Bahrain, Confrontation for the Sake of Confrontation, March 31, The national interest, Available on: https://nationalinterest.org/blog/paul-pillar/bahrain-confrontation-the-sake-confrontation-19964/
Rabi, Uzi; Chelsi, Mueller. (2018). the Geopolitics of Sectarianism in the Persian Gulf, 29 Mar, Asian Journal of Middle eastern and Islamic Studies, Volume 12, Issue 1, Pages 46-65
Sharma, Brij. (2018). Bahrain and Neighbours Have Reason to Back Trump on Iran, May 11, news blaze, Available on: https://newsblaze.com/world/middle-east/bahrain-neighbours-reason-back-trump-iran_131223/
Singer, may; Aaron, wildawsky. (1996). the real world order: zone of peace, zone of turmoil, chatam House.
The White House. (2017). America First Foreign Policy, Available on: https://www.white house.gov/america-first-foreign-policy.
Trump, Donald. J. (2017). National Security Strategy of the United States of America: EXECUTIVE OFFICE OF THE PRESIDENT, WASHINGTON DC, WASHINGTON, United States.