بازخوانی مدل های مطالعات منطقه ای در تقویت مبانی کاربردی الگوی های روابط امنیتی بینامنطقه ای

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

مناطق را می‌توان به‌شکل عینی با استفاده از داده‌های مربوط به نزدیکی جغرافیایی و تعاملات متقابل سیاسی‌-‌اقتصادی، ویژگی‌های کنشگران، ارزش‌ها و تجربیات مشترک مشخص کرد. در این میان، هرچند سه موج نظریه‌پردازی در مورد شکل‌گیری مناطق و گرایش منطقه‌ای دولت‌ها در نظام بین‌المللی ظهورکرده، ولی تاکنون اگر نگوییم هیچ، نادر دانش‌پژوهی در رشته مطالعات منطقه‌ای به‌طور آگاهانه و مستقیم به مطالعه­ی نظری رفتار مناطق پرداخته است. این نوشتار با بهره‌گیری از روش توصیفی‌-تحلیلی و بازخوانی انباشته‌های نظری در رشته‌های روابط بین‌الملل و مطالعات منطقه‌ای، می‌کوشد یک مدل نظری ارائه دهد که بتواند هم روابط میان مناطق و هم تفاوت در رفتار مناطق در قبال یکدیگر در برهه‌های مختلف را تبیین کند. در این راستا، این پژوهش در پرتو درس‌های برآمده از ارزیابی آسیب‌شناسانه­ی نظریه‌های کلان درباب رفتار منطقه‌ای و با توجه به پیشبرد هدف هنجاری در ضرورت پرداختن یک نظریه­ی گلچینی، نتیجه می‌گیرد که در بافت‌های زمانی و مکانی مختلف، مناطق متفاوت، برحسب تأثیرپذیری از هریک از الزامات قدرت، منفعت و هویت، در سه سطح درون‌منطقه‌ای، بینامنطقه‌ای و فرامنطقه‌ای رفتارهای متفاوتی را از خود در قبال یکدیگر بروز می‌دهند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Reevaluation on Regional Studies’ Models to Promote the Applied Fundamentals of Inter-Regional Security Relations’ Patterns

نویسندگان [English]

  • Behzad Ahmadi Lafuraki
  • Rouhollah Talebi Arani
Shahid Beheshti University
چکیده [English]

Regions can be objectively characterized in terms of geographical proximity, political-economic interaction, actors’ attributes, and shared values and experiences. Thus, although we have witnessed four models of theorization on the formation of regions and states’ regional tendencies in the international realms, theoretical reflection on regions’ behavior has been deliberately and directly addressed by rare scholars on regional studies. Having drawn on a descriptive-analytical method and some theoretical scholarship on IR and Regional Studies, the article seeks to develop a theoretical model explaining both relations among regions and variations in their behaviors towards each other. in this framework, drawing lessons learned from pathological evaluating conventional IR theories on regional behavior, and pursuing a normative purpose regarding the necessity of developing an eclectic theory, it concludes  that within different temporal and spatial contexts, different regions usually display distinctively different behaviors in terms of being affected by power- interest- and identity-related considerations operating at intra-regional, inter-regional, and trans-regional levels.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Theorization
  • Regionalism
  • Eclecticism
  • Interregional Security Relations
  • Actor/Actorness
  • Region/Regionness
الف) منابع فارسی
بوزان، باری و ویور، الی. (1388). مناطق و قدرت‌ها: ساختار امنیت بین‌الملل، ترجمه رحمن قهرمانپور، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
چرنوف، ف.ت. (1388). نظریه و زبرنظریه در روابط بین‌الملل؛ مفاهیم و تفسیرهای متعارض، ترجمه علیرضا طیب، تهران: نشر نی.
دهقانی فیروزآبادی، سیدجلال. (1393). نظریه‌های همگرایی منطقه‌ای و رژیم‌های بین‌المللی، تهران: نشر مخاطب.
ساعی، احمد. (1388). نقد و ارزیابی نظریه نظام جهانی: موافقان و منتقدان، فصلنامه مطالعات سیاسی، دوره 2، شماره 5، صص 1–25.
مشیرزاده، حمیرا. (1388). تحول در نظریه‌های روابط بین‌الملل، تهران: سمت.
والتس، کنت. (1394). نظریه سیاست بین‌الملل، ترجمه روح الله طالبی آرانی، تهران: نشر مخاطب.
ونت، الکساندر. (1389). نظریه اجتماعی سیاست بین‌الملل، تهران: انتشارات وزارت امور خارجه.
هتنه، بیوردن. (1394). فراسوی منطقه‏گرایی جدید، در آنتونی پین، مباحث اصلی در اقتصاد سیاسی جدید، ترجمه حسین پوراحمدی و روح الله طالبی آرانی ، تهران: نشر مخاطب.
هتنه، بیوردن و آندراش اینوتای و اوزوالدو سونکل (ویراستاران). (1391). منطقه‏گرایی نوین (پنج جلد)، ترجمه علیرضا طیب، تهران: انتشارات وزارت امور خارجه.
ب) منابع انگلیسی
Adler, E. and Barnett, eds. (1998), Security Communities. Cambridge: Cambridge University Press.
Allen, D. & Smith, M. (1991). Western Europe's Presence in the Contemporary International Arena in M. Holland, ed. The Future of European Political Cooperation Essays on Theory and Practice, New York: St Martin's Press, pp. 95-120.
Brecher, Michael. (1963). International Relations and Asian Studies: The Subordinate State System of Southern Asia, World Politics, Volume 15, Issue 02. January 1963, pp 213 – 235. DOI: 10.2307/2009374, Published online: 18 July 2011
Bretherton, C. & Vogler, J. (1999). The European Union as a Global Actor, First Edition. London: Routledge.
Bull, H. (1977). The Anarchical Society, London: Macmillan.
Buzan, B. (1991). People, States and Fear: An Agenda for International Security Studies in the Post-Cold War Era, Hemel Hempstead: Harvester-Wheatsheaf.
Cantori, L. and Spiegel, S. (1973). The Analysis of Regional International Politics: The Integration Versus the Empirical Systems Approach, International Organization, 27(4): 465-494.
Checkel, J. T. (2013). Theoretical pluralism in IR: Possibilities and limits, in Walter Carlsnaes, Thomas Risse, Beth A Simmons, ed. Handbook of International Relations, SAGE Publishing.
Christiansen, T., Jørgensen, K. E. & Wiener, A. (1999). The Social Construction of Europe, Journal of European Public Policy, 6(4), pp. 258-544.
Cmakalova, K. & Rolenc, J. M. (2012). Actorness and legitimacy of the European Union, Cooperation and Conflict, 47(2), pp. 260-270.
Doidge, M. (2008). Joined at the Hip: Regionalism and Interregionalism, European Interregionalism, 29(2), pp. 229-248.
Dunne, Tim, Kurki, Milja and Smith, Steve. (2013). International Relations Theories: Discipline and Diversity, Oxford: Oxford University Press.
Farrell M., Hettne, B. & Van Langenhove, L. (2005). Global Politics of Regionalism: Theory and Practice. Pluto Press.
Finnemore, Martha (1996). National Interests and International Society, Ithaca, NY: Cornell University Press.
Griffiths, Martin (2007). International Relations Theory for Twenty-first Century: an Introduction, New York: Routledge.
Haas, Ernst B. (1958). The Uniting of Europe, Stanford: Stanford Univ. Press
Hettne, B. & Söderbaum, F. (2002). Theorising the Rise of Regionness, New Political Economy, 5(3), pp. 457-473.
Hettne, B. (2006). Beyond the ‘new’ regionalism, New Political Economy, 10(4), 543– 571.
Hill, C. (1993). The Capability-Expectations Gap or Conceptualizing Europe's International Role, Journal of Common Market Studies, 31(3), pp. 305-328.
Hobson, John M. and Lawson, George (2008). What is History in International Relations. Millennium-Journal of International Studies, 37(2): 415-35.
Jackson, P. T. (2011). The Conduct of Inquiry in International Relations: Philosophy of science and its implications for the study of world politics, New York: Routledge.
Jokela Juha, Behr Timo (2011). Regionalism & Global Governance:The Emerging Agenda, Notre Europe. Vol 85 of Studies & research.
Karmazin, Aleš et al. (2014). Regions in International Society: The English School at the Sub-Global Level, Global Politics, available at: www.globalpolitics.cz/en
Keohane, R. & Nye, J. (1977). Power and Interdependence: World Politics in Transition, Little, Brown.
Kratochwil, F. & Ruggie, J. G. (1986). International Organization: A State of the Art on an Art of the State, International Organization, Vol. 40, No. 4, pp. 753-775
Mittrany, D. (1975). The Functional Theory of Politics. New York: St. Martin's Press.
Nye, J. (1968). Comparative Regional Integration: Concept and Measurement, International Organization, 22(4): pp. 855-880.
Paul, T. V. (2012). Regional Transformation in International Relations, in T. V. Paul. International Relations Theory and Regional Transformation, Cambridge, Cambridge University Press.
Rosamond, B. (2000). Theories of European integration. New York: St. Martin's Press.
Sjöstedt, G. (1977). The external role of the European Community. Farnborough: Saxon House.
Slocum, N. & Van Langenhove, L. (2004). The Meaning of Regional Integration: Introducing Positioning Theory in Regional Integration Studies, Journal of European Integration, September, 26(3), pp. 227-252.
Thompson, William R. (1973). The Regional Subsystem: A Conceptual Explication and a Propositional Inventory, International Studies Quarterly, Vol. 17, No. 1, pp. 89-117
Wunderlich, J.-U. (2011), European integration, global governance and international relations, In: J. Wunderlich & D. J. Bailey, eds. The European Union and Global Governance: A Handbook. Oxon: Routledge, pp. 48-56.
Wunderlich, J.-U. (2012). The EU an Actor Sui Generis? A Comparison of EU and ASEAN Actorness, Journal of Common Market Studies, 50(4), pp. 653-669.