palette
تبیین‌ رابطه‌ی‌ جریان‌ سوم‌ میانه‌رو‌ با‌ طبقه‌ی‌ متوسط‌ جدید ‌در‌ ایران‌ پس‌ از‌ انقلاب‌ اسلامی

چکیده
ایـن مقالـه بـا اسـتفاده از مفهـوم تبییـن مصـرح در روش «تحلیـل گفتمـان انتقـادی» نورمـن فـرکلاف، بـه دنبـال توضیـح رابطـه ی دوسـویه میـان شـش عنصـر جریـان سـوم میانه رو بـا طبقه متوسـط جدیـد (شـهری) در دوره ی پـس از انقـلاب اسـلامی ایـران اسـت. در ایـن راسـتا، ابتدا تصویـری کلـی از عناصـر شـش گانه ی جریـان مزبـور ترسـیم و سـپس رابطـه ی ایـن عناصـر بـا طبقـه ی متوسـط جدیدتحلیـل خواهد شـد. سـؤال اصلی این اسـت کـه رابطه ی میان ایـن جریان و آن طبقـه هنجـاری (بازتولیـدی) اسـت یـا خلاقانـه (تـلاش بـرای تغییـر)؟ بررسـی ها نشـان می دهنـد کـه ایـن رابطـه همزمـان هنجـاری و خلاقانـه بـوده اسـت؛ یعنـی از یک سـو، می تـوان جریـان سـوم میانـه رو را بخشـی از مبـارزه ی طبقاتی طبقه ی متوسـط جدیـد به حسـاب آورد و از سـوی دیگـر، ایـن جریان ظرفیـت نمایندگی همـه ی خواسـته های آن طبقـه را از خود بـروز نداده و بـه دنبـال ایجـاد تغییـر در آن بـوده اسـت. طبقـه ی متوسـط جدیـد نیـز از متغیرهـای تأثیرگـذار بـر پیدایـش و تغییـرات گفتمـان ایـن جریـان بـوده و توانسـته اسـت گفتمـان جریـان مزبـور را به ایده آل هـای خـود نزدیک تـر سـازد.

واژگان کلیدی
جریان سوم میانه‌رو، طبقه‌ی متوسط جدید، تحلیل گفتمان انتقادی، تبیین، رابطه‌ی هنجاری و خلاقانه.

منابع و مآخذ مقاله

الف) منابع فارسی

ازغندی، علیرضا. (1387). تاریخ تحولات سیاسی و اجتماعی ایران؛ 1357-1320، چاپ پنجم، تهران: سمت.

افروغ، عماد؛ صالحی، علی‌محمد. (1381). تبلور آرمان‌های پایه‌گذاران انقلاب در قانون اساسی (امام خمینی، شریعتی، بازرگان و طالقانی)»، علوم انسانی دانشگاه الزهرا (س)، شماره‌ی 44 و 45، صص. 77-51.

آقاگلزاده، فردوس و همكاران. (1386). رویکردهای غالب در تحلیل گفتمان انتقادی، زبان و زبان‌شناسی، 5، صص. 54-39.

بازرگان، مهدی. (1389). انقلاب ایران در دو حرکت، تهران: بنیاد فرهنگی مهندس مهدی بارزگان.

بحرانی، محمدحسین. (1388). طبقه‌ی متوسط و تحولات سیاسی در ایران معاصر (1320 - 1380) (پژوهشی در گفتمان‌های سیاسی قشرهای میانی ایران)، چاپ سوم (1395)، تهران: آگه.

بشیریه، حسین. (1381). دیباچه‌ای بر جامعه‌شناسی سیاسی ایران در دوره جمهوری اسلامی ایران، تهران: نگاه معاصر.

بشیریه، حسین. (1380). موانع توسعه سیاسی در ایران، تهران: گام نو.

خواجه سروی، غلامرضا. (1394). تاریخ تحولات سیاسی مجلس شورای اسلامی (۱۳۹۴ - ۱۳۵۸)، تهران: سرو اندیشه.

دارابی، علی. (1390). جریان‌شناسی سیاسی در ایران، تهران: سازمان انتشارات و پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.

دارابی، علی. (1381). کارگزاران سازندگی از فراز تا فرود، تهران: سیاست.

دارابی، علی. (1390). جامعه‌شناسی جریان‌های سیاسی در دهه چهارم از انقلاب اسلامی، مطالعات سیاسی، شماره‌ی 14، صص. 72-43.

راهوار منفرد، کریم. (1382). احزاب، تشکل‌ها و جناح‌های سیاسی ایران امروز از سال 1380- 1357، تهران: سیاست.

شادلو، عباس. (1386). راه سوم در ایران و غرب، تهران: انتشارات وزرا.

صادقی، فؤاد؛ نظافتی، نوید؛ کلانتری، عمار. (1381). جریان سوم: نگاهی به چالش‌های سیاسی ایران امروز، تهران: انتشارات مؤلف.

میلز، سی رایت. (1355). طبقه متوسط جدید، ترجمه‌ی حسین ادیبی، مجله دانشکده (دانشگاه تهران)، شماره‌ی 7، صص. 51-31.

عراقی، غلامرضا. (1386). طبقه متوسط جدید و تأثیرات آن در دوره بعد از انقلاب اسلامی، علوم سیاسی، شماره‌ی 38، صص. 31-50.

فرکلاف، نورمن. (1379). تحلیل انتقادی گفتمان، ترجمه فاطمه شایسته پیران و دیگران، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها.

فوزی، یحیی؛ رمضانی ملیحه. (1388). طبقه متوسط جدید و تأثیرات آن در تحولات بعد از انقلاب اسلامی در ایران، مطالعات انقلاب اسلامی، شماره 17، 28-11.

نوذری، عزت‌الله. (1380). تاریخ احزاب سیاسی در ایران، شیراز: نوید.

ب) منابع انگلیسی

Fairclough, N. (1992). Discourse and Social Change, Cambridge: Polity press, Vol. 73.

Fairclough, N. (2001a). Language and power, Pearson Education.

Fairclough, N. (2001b). Critical discourse analysis as a method in social scientific Research, Methods of critical discourse analysis, 2001, available on: books.google.com

ج) نشریات

احمد پورنجاتی، روزنامه انتخاب، 28 و 30 مردادماه 1378.

احمد پورنجاتی، هفته‌نامه ارزش‌ها، شماره‌ی 5.

بیانیه‌ی اعلام موجودیت جمعی از کارگزاران سازندگی، روزنامه همشهری، 12/12/1374.

خط‌مشی و اصول کلی برنامه‌های دولت یازدهم، روزنامه‌ی اطلاعات، 16/5/1392.

روزنامه‌ی عصر آزادگان، ویژه‌نامه، بهمن 1378.

عزت‌الله سحابی، روزنامه‌ی اطلاعات، 28/6/1358.

محمد محمدی ری‌شهری، روزنامه‌ی اطلاعات، 17/7/1375.

محمد محمدی ری‌شهری، هفته‌نامه‌ی ارزش‌ها، شماره‌ی 1.

محمد محمدی ری‌شهری، هفته‌نامه‌ی ارزش‌ها، شماره‌ی 7.

محمد محمدی ری‌شهری، روزنامه‌ی سلام، 30/2/1375.

نهضت آزادی، تحليلی از شرايط امروزی انقلاب اسلامی ايران و نقد نيروهای درون انقلاب، روزنامه‌ی میزان، 28/3/1358.

د) منابع اینترنتی

حزب اعتدال و توسعه، بیانیه تأسیس، 11/10/1378، قابل دسترسی در: www.hezbet.ir.

حزب اعتدال و توسعه، منشور توسعه اعتدالی، 15/8/1394، قابل دسترسی در: www.hezbet.ir.

حزب توسعه و عدالت، بیانیه درباره دولت ائتلافی، 12/12/1387، قابل دسترسی در: www.aftabnews.ir.

حسین موسویان، جریان تأسیس حزب اعتدال و توسعه، 11/11/1392، قابل دسترسی در: www.hezbet.ir.

محسن رضایی، بیانیه حضور در انتخابات، 9/2/1388، قابل دسترسی در: www.tabnak.ir.

محسن رضایی، متن نامه محسن رضایی به سران قوا و احزاب درباره طرح دولت ائتلافی، 23/9/1387، قابل دسترسی در: www.toseevaedalat.ir.

نهضت آزادی، بيانيه احساس خطر و پیشنهاد‌ها به رهبري و دولت‌مردان و مردم، 24/03/1360، قابل دسترسی در: mizankhabar.net/asnad.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.